Kreş nasıl açılır? Adım adım süreç ve gerekli belgeler

Önce karar verin: hangi kurumu açacaksınız?

“Kreş nasıl açılır?” sorusunun cevabı, önce hangi tür kurumu açmak istediğinize bağlıdır. Günlük dilde kreş denilen yerler mevzuatta farklı adlarla ve farklı bakanlıklara bağlı olarak açılır. Başvuru yeri, bina şartları ve personel kuralları bu seçime göre değişir.

• Kreş: 0–24 aylık çocuklara hizmet veren kuruluş.
• Gündüz bakımevi: 25–66 aylık çocuklara hizmet veren kuruluş.
• Anaokulu: Millî Eğitim Bakanlığına bağlı, eylül ayı sonu itibarıyla 36–68 aylık çocukların eğitimi için açılan okul.

İlk iki tanım Özel Kreş ve Gündüz Bakımevlerinin Kuruluş ve İşleyiş Esasları Hakkında Yönetmelik’in 4. maddesinden, üçüncüsü MEB Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği’nin 4. maddesinden alınmıştır. Üç türün farkını kreş, gündüz bakımevi ve anaokulu arasındaki fark yazımızda ayrıntılı anlattık.

Bu yazı özel kreş ve gündüz bakımevi açmak isteyen kurucuları anlatır. Özel anaokulu açacaksanız süreç MEB Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği’ne göre yürür ve başvuru valilik ya da kaymakamlığa yapılır (md. 5).

Kreş açma şartları: bağlı olunan bakanlık ve başvuru yeri

Özel kreş ve gündüz bakımevleri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlıdır. Esaslar 30 Nisan 2015 tarihli yönetmelikte düzenlenir. Yönetmelik en son 27 Aralık 2025 tarihli ve 33120 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle güncellendi ve bu değişiklik yayımı tarihinde yürürlüğe girdi. Değişiklikle yönetmeliğin adı kısaldı, çocuk kulüplerine ilişkin hükümler çıkarıldı ve metindeki yaş grupları 0–24 ve 25–66 ay olarak eşitlendi.

Başvuru, Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğüne yapılır (md. 6). Kuruluş, il müdürlüğünün teklifi ve valiliğin onayıyla hizmete açılır (md. 7). Belediyelerin ve kamu kurumlarının açtığı kreşler için 27 Haziran 2026’da ayrı bir yönetmelik yayımlandı; bu yazı yalnız özel kurucuları kapsar.

Kurucuda aranan şartlar

Yönetmeliğin 5. maddesine göre kurucunun Türkiye Cumhuriyeti uyruklu ve en az ilkokul mezunu olması, maddede sayılan suçlardan mahkûm olmaması gerekir. Kurucu bir şirket, dernek ya da vakıfsa ana sözleşmesinde kreş ve gündüz bakımevi işletmeciliğinin amaçlar arasında yazması istenir (md. 6).

Kurucu, kuruluş müdürü niteliklerini taşıyorsa aynı zamanda müdür olabilir. Kurucular kuruluşta yalnız müdür ya da grup sorumlusu olarak görev alabilir (md. 22).

Bina ve fiziki şartların genel çerçevesi

En pahalı hata çoğu zaman bina seçiminde yapılır. Kira sözleşmesini imzalamadan önce binanın şu şartları karşılayıp karşılamadığına bakın:

• Bahçe: Kapasiteye uygun bahçe bulunur, her çocuk için en az 1,5 m² alan düşer; teras katı bahçe sayılmaz (md. 15).
• Kat: Kuruluş müstakil binada ya da çok katlı binanın zemin katında veya zeminle bağlantılı üst katlarında açılabilir. Bodrum, yol seviyesinin altındaki kat ve çatı katı kapasiteye dahil edilmez (md. 15).
• Çevre: Binada ya da bitişiğinde baz istasyonu, fırın veya patlayıcı ve yanıcı madde satan bir işletme bulunamaz. Meyhane, kahvehane, bar ve alkollü içki satılan yerler gibi mekânlarla arada en az 100 metre mesafe aranır (md. 15).
• Giriş ve tahliye: Çok katlı binada kuruluşa ait ayrı bir giriş ve çıkış kapısı, tehlike anında tahliyeyi sağlayacak çıkış ya da yangın merdiveni bulunur (md. 15).
• Kapasite: Uyku odalarında her çocuğa en az 2 m² alan ve 6 m³ hava düşecek şekilde hesap yapılır; 25–66 aylık çocukların oyun, etkinlik ve uyku odası 15 m²’den küçük olamaz (md. 16).
• İç düzen: İdare odası, dışarı açılan kapılar, yumuşak zemin, her 20 çocuğa bir tuvalet ve lavabo, mutfak ve ayrı yemek odası, bebekler için alt değiştirme bölümü ve ecza dolabı bulunur. Isıtma elektrikli cihazla ya da odun ve kömürlü sobayla yapılamaz, ranza kullanılmaz (md. 17).

Açılıştan sonra yangın, sabotaj ve deprem için İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünce onaylanan sivil savunma planı asılır ve her yıl tatbikat yapılır (md. 18). Bu liste özettir; ilinize özel uygulamaları bina için söz vermeden önce il müdürlüğüne sorun.

Personel ve müdür şartları

• Kuruluş müdürü: Sosyal hizmet, psikoloji, rehberlik, çocuk gelişimi ya da okul öncesi öğretmenliği gibi bölümlerden mezuniyet ve deneyim ya da yönetmelikte sayılan diğer yollardan biri, örneğin eğitim kurumlarında yöneticilik, aranır (md. 23). Bir kişi birden fazla kuruluşun müdürü olamaz (md. 24).
• Müdür yardımcısı: Kapasitesi yüz ve üzeri olan kuruluşlarda zorunludur (md. 25).
• Grup sorumlusu: Çocuk gelişimi ve okul öncesi öğretmenliği gibi bölümlerin mezunları önceliklidir; bir kişi yalnız bir grubun sorumlusu olur (md. 26, 27).
• Çocuk bakıcısı: Millî Eğitim Bakanlığınca düzenlenmiş çocuk bakımı sertifikası aranır (md. 28).
• Yardımcı personel: Yemek ve temizlik elemanı zorunludur; en az bir personelin ilk yardım sertifikası bulunur (md. 30).

Gruplar da yönetmelikle sınırlıdır: 0–24 aylık çocuk grubunda en çok on, 25–66 aylık çocuk grubunda en çok yirmi çocuk bulunur ve her grupta bir grup sorumlusu ile çocuk bakıcısı görev yapar (md. 42). Personel, il müdürlüğünün çalışma onayı olmadan çalışamaz (md. 21).

Kreş açmak için gerekli belgeler ve süreç adımları

Süreç, yönetmeliğin 6. ve 7. maddelerine göre genel olarak şu sırayla ilerler:

1. Bina başvurusu: Binanın adresini belirten dilekçe ve yapı kullanım izin belgesiyle il müdürlüğüne başvurulur. Sosyal çalışma görevlileri binayı yerinde inceler.
2. Kurucu belgeleri: Kimlik, adli sicil belgesi ve öğrenim belgesi; tüzel kişide ana sözleşme ve temsilci yetki kararı verilir.
3. Bina belgeleri: Oda ölçülerini gösteren belge ve tasdikli mimari proje, tapu ya da kira sözleşmesi, ortak bahçe için kat maliklerinin oy birliğiyle verdiği karar, itfaiye raporu, emniyetten trafik ve mesafe raporu, toplum sağlığı merkezinden sağlık raporu, yerleşim planı, binanın sağlamlığına ilişkin teknik rapor ve numarataj belgesi istenir.
4. Tefriş ve güvenlik: Belgeler uygun bulunursa kuruluşun döşenmesi ve Güvenlik Bilgilendirme Formu’ndaki önlemlerin alınması istenir.
5. Açılış incelemesi: İl müdürlüğü yerinde inceleme yapar, açılış inceleme raporu ve bina durum değerlendirme raporu düzenlenir.
6. Dosya ve Açılış İzin Belgesi: Belgeler dosya hâlinde il müdürlüğüne teslim edilir. Belgeler ve inceleme raporları olumluysa il müdürlüğünün teklifi ve valilik onayıyla Açılış İzin Belgesi düzenlenir. Belge düzenlenene kadar çocuk kabul edilmez.
7. Personel onayları: Personel belgeleri il müdürlüğüne sunulur ve çalışma onayları alınır (md. 20, 21).

Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği’nin yürürlüğe girmesinden sonra yapı denetimiyle yapılmış ve yapı ruhsatı bulunan binalardan sağlamlık belgesi istenmez (md. 6). Yönetmelik her aşama için süreler de öngörür; süreleri ve ek istekleri başvurudan önce il müdürlüğünden öğrenin. İl müdürlüğü açılan kuruluşu SGK il müdürlüğüne ve vergi dairesine de bildirir (md. 7); vergi ve sigorta kayıtlarınızı mali müşavirinizle planlayın.

Açılış sonrası işleyiş

Çocuk kabulü ve kayıt

Kayıtta veli dilekçesi, çocuğun kimlik bilgisi, sağlık raporu, varsa alerji ya da süren hastalığı gösteren belge ve fotoğraf istenir. Çocuk ayrılırken de veliden dilekçe alınır. Kayıtlı çocukların bilgileri MEB e-Okul sistemine işlenir (md. 41).

Ücret ve veli sözleşmesi

Ücretler her yıl ilan edilir, ilan il müdürlüğüne bildirilir ve kuruluşta velilerin göreceği bir yere asılır. İlan edilen ücretin üstünde ücret istenemez, bağış adı altında da ücret alınamaz (md. 47). Ücret her ayın başında peşin alınır; veliler bir aylıktan fazla peşin ödemeye zorlanamaz, senet istenemez (md. 48). Hangi durumda ücret iadesi yapılacağı 49. maddede, kapasitenin yüzde üçünün il müdürlüğünün belirleyeceği çocuklara ücretsiz ayrılması 50. maddede düzenlenir.

Kayıtta veliyle yazılı bir sözleşme yapmak yaygın ve yararlı bir uygulamadır. Sözleşme maddelerinin yönetmelikteki ücret ve iade kurallarıyla çelişmemesine dikkat edin. Veliden aldığınız bilgiler için aydınlatma yükümlülüğünü de unutmayın; ayrıntılar kreşlerde KVKK ve fotoğraf paylaşımı rehberimizde.

Denetime hazır kayıt tutma

Kuruluşlar gelen ve giden yazı defteri, muhasebe kayıtları, çocuk kütük defteri, denetleme defteri, çocukların gelişim dosyaları, aylık eğitim programı ve günlük akış, personel özlük ve sağlık dosyaları, ilaç defteri, sivil savunma dosyası ve personel eğitim planını bulundurmak zorundadır (md. 44). Personel ve çocuk listesi, sigortalı hizmet listesi ve yemek listesinin bir örneği her ay il müdürlüğüne gönderilir (md. 43).

Kuruluşlar vali onayıyla il müdürlüklerince düzenli olarak denetlenir; eğitim programlarının uygulanmasını ise Millî Eğitim Bakanlığı denetler (md. 51). Defterleri denetim öncesinde değil, her gün doldurmak en güvenli yoldur.

Sık yapılan hatalar

• Binayı il müdürlüğüne danışmadan kiralamak; bahçe, kat ve mesafe şartını sonradan öğrenmek.
• Açılış İzin Belgesi gelmeden çocuk almak (md. 7).
• Personeli çalışma onayı çıkmadan işe başlatmak (md. 21).
• İzin belgesindeki kapasite ve yaş grubunun dışına çıkmak; yaş grubu ya da kapasite değişikliği için ayrıca izin gerekir (md. 11, 39).
• Ücreti ilan etmeden tahsil etmek ya da birkaç aylık peşin ödeme istemek (md. 47, 48).
• Yeni şubeyi mevcut iznin devamı sanmak; her şube yeni açılış gibi işlem görür ve ayrı müdür ister (md. 7).
• Kuruluşu il müdürlüğüne başvurmadan devretmek ya da taşımak (md. 8, 10).

Kreş Yuvam açılıştan sonraki düzende nasıl yardımcı olur?

Kreş Yuvam’da öğrenci, veli ve personel kayıtları tek panelde tutulur. Evrak ekranı her öğrencinin belgelerini var, eksik ya da beklemede olarak gösterir; eksik belgesi olan velilere tek dokunuşla hatırlatma gönderirsiniz. Personel kaydına sözleşme ve diploma gibi belgeler eklenir. Ayrıntılar kurum yönetimi sayfasında.

Velilerle mesajlar ve duyurular uygulama içinde, telefon bildirimiyle yürür (veli iletişimi). Aidat tarafında ödeme planı, aylık tahakkuk, dekont onayı ve numaralı makbuz aynı ekrandadır (aidat takibi). Kreş Yuvam yönetmelikteki resmî defterlerin, il müdürlüğüne yapılan bildirimlerin ve e-Okul kayıtlarının yerine geçmez; ama günlük işleri düzenli tutar. Paketler için fiyatlar sayfasına bakabilir ya da ücretsiz başlayabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; başvurudan önce bağlı olduğunuz il müdürlüğünden güncel şartları teyit edin.